Inżynieria wsteczna – czy opłacalne jest badanie produktu do stworzenia odpowiednika?

Próba wejścia na rynek z  nowym produktem lub oprogramowaniem nie zawsze musi oznaczać dla firmy starań o ponowne wynalezienie koła. Czasem wystarczające jest przeanalizowanie zaawansowanych produktów konkurencji, by stworzyć coś jeszcze lepszego. Co daje nam takie możliwości? Dziedzina wiedzy nazywana inżynierią wsteczną.

 

 

Dlaczego powstała inżynieria wsteczna?

 

Na początek zdefiniujmy, czym tak naprawdę jest inżynieria wsteczna. To proces rozebrania na części pierwsze gotowego produktu konkurencji oraz przeanalizowanie każdego z komponentów w celu wykonania bardziej lub mniej wiernego odwzorowania, które zapewni nam sukces na rynku.

Dlaczego powstała inżynieria wsteczna? Źródeł potrzeb wykorzystania już istniejących produktów możemy dopatrywać się w historii wojskowości, w której to radzieccy inżynierowie stworzyli samolot TU-4, stanowiący wierne odwzorowanie amerykańskiej maszyny Boeinga B-29. Na początku więc celem inżynierii wstecznej było utrzymywanie podobnego postępu technologicznego, bez potrzeby inwestowania milionów dolarów w mozolne odkrywanie zastosowania konkretnych komponentów oraz testowanie ich.

Obecnie inżynieria odwrotna świetnie sprawdza się w branży produkcyjnej, ale też IT, gdzie specjaliści za pośrednictwem technologii skanowania 3D mają możliwość przeanalizowania bardzo szczegółowych danych produktu.

 

 

Jak wygląda proces inżynierii wstecznej?

 

Inżynieria odwrotna w lwiej części polega na procesie odwzorowania schematu projektu danego produktu, który ma być wiernie odtworzony, a być może nawet ulepszony. W teoretycznym ujęciu proces inżynierii wstecznej możemy podzielić na cztery etapy:

  • Uzyskanie wszystkich niezbędnych informacji o produkcie. Mowa tu zarówno o fizycznym produkcie, dokumentacji technicznej, wywiadach z osobami zaangażowanymi w produkcję. Cały zebrany zasób danych posłuży nam w przyszłości do realizacji drugiego etapu.
  • Drugi etap to proces opracowania technicznych danych takich jak szczegółowe rysunku, algorytmy, modele cyfrowe czy modele wykonane w technologii 3D.
  • W trzecim etapie specjaliści dokonują analizy i oceny wykonanego opracowania technicznego. Ocena ta zaważy na tym, czy zebrana dokumentacja jest wystarczająca do odtworzenia produktu. Jeśli nie, następuje potrzeba zebrania dodatkowych materiałów. Jeśli natomiast dokumentacja jest uznawana za kompletną, możemy przejść do fazy czwartej.
  • Faza czwarta to wytworzenie i wdrożenie wiernego odwzorowania produktu.

 

 

Jakie są zalety i wady inżynierii odwrotnej?

 

Zastanówmy się, jakie są zalety i wady rozwoju inżynierii wstecznej. Przede wszystkim sam rozwój tego obszaru nauki przyczynił się do stworzenia wielu innowacyjnych rozwiązań dotykających trójwymiarowego modelowania, a także projektowania matryc i form, które mogą zostać dopasowane do już istniejących produktów. Inżynieria odwrotna przyczynia się do ciągłego rozwoju produktów już dostępnych na rynku. Dzięki zaawansowanym analizom testowanie produktów pod kątem ich wytrzymałości, funkcjonalności i reakcji na inne bodźce jest tańsze i znacznie szybsze. To sprawia, że produkt, który otrzymujemy, jest lepszy,  choć wcale nie musimy płacić za niego więcej.

Inżynieria odwrotna ma również swoje negatywne strony. Mowa przede wszystkim o niekontrolowanym zalewie produktów niepełnych, podrobionych w najtańszy możliwy sposób, które jednak na pierwszy rzut oka nie różnią się od pierwowzoru. Dotyczy to szczególnie produktów z grupy elektroniki. Każdy z nas miał do czynienia z chińską podróbką smartfona, który za pomocą wiedzy dostarczanej przez inżynierię wsteczną jest mniej lub bardziej wiernym odwzorowaniem oryginału.

 

 

Czy stosowanie inżynierii wstecznej jest legalne?

 

Zagadnienia związane z inżynierią wsteczną mogą być tematem dyskusji na temat legalności takiego procederu. Czy inżynieria wsteczna nie jest przypadkiem bezczelnym kopiowaniem produktów, które są przecież chronione patentami i prawem autorskim?

Niekoniecznie, jeśli dokładniej przestudiujemy zagadnienia prawa autorskiego. Ze względu na to, że inżynieria wsteczna jest coraz popularniejszym narzędziem wykorzystywanym w branży IT, posłużymy się tym właśnie przykładem. Funkcjonalność oprogramowania nie może być chroniona prawem autorskim, dlatego, jeśli w drodze inżynierii wstecznej nie będziemy wykorzystywać bezpośredniego kodu źródłowego, nasz produkt będzie całkowicie legalny.

To samo dotyczy samego pomysłu na produkt. Jeśli chcemy stworzyć coś, co ktoś już kiedyś wymyślił, za pomocą inżynierii wstecznej możemy odwzorować koncepcję, dodając do niej swoje autorskie pomysły.

 

 

Czy jest praca w inżynierii wstecznej?

 

Inżynieria wsteczna to dziedzina, która w Polsce znajduje się dopiero w powijakach. Warto jednak nadmienić, że z każdym rokiem udział tej dziedziny w procesach projektowych będzie coraz większy, dlatego już teraz warto śledzić nieliczne oferty pracy na stanowisko Specjalisty do spraw inżynierii wstecznej, by dowiedzieć się, jakie kompetencje będą w przyszłości pożądane przez pracodawców. 

Jakie kompetencje przydają się w pogłębianiu wiedzy z zakresu inżynierii wstecznej? Przede wszystkim języki niskiego poziomu takie jak C, ale też języki wysokiego poziomu, od Pythona, przez C# aż po Jave. Bardzo istotne jest, by kandydat na stanowisko specjalisty do spraw inżynierii wstecznej biegle posługiwał się narzędziami służącymi debugowaniu kodu i dekompilacji go. 

 

 

Ile może zarobić Inżynier zajmujący się inżynierią wsteczną

 

Ze względu na bardzo małą podaż ofert pracy na stanowisko specjalistów do spraw inżynierii wstecznej ciężko jest oszacować, jak kształtują się widełki zarobków na tym stanowisku. Jeśli jednak dysponujemy odpowiednimi kompetencjami, możemy z powodzeniem liczyć na miesięczne zarobki sięgające nawet 20 tysięcy netto. 

Warto posłużyć się danymi zagranicznymi. Według serwisu ziprecruiter.com, który agreguje dane na temat średnich zarobków w Stanach Zjednoczonych, specjalista do spraw inżynierii wstecznej osiąga miesięczne zarobki na przeciętnym poziomie 10,152 dolarów.